Optik Koherens Tomografi Anjiyografisi (OCTA)
Optik Koherens Tomografi Anjiyografisi (OCTA) nedir?
Optik Koherens Tomografi Anjiyografisi (OCTA); göz arkasındaki retina ve koroid damar yapılarını yüksek çözünürlükte, son derece hızlı ve cerrahi bir müdahale gerektirmeden (non-invaziv) incelemeyi sağlayan ileri teknoloji bir görüntüleme yöntemidir.
Geleneksel retina anjiyografilerinden farklı olarak OCTA, damardan herhangi bir kontrast madde (ilaç) enjekte edilmesine gerek kalmadan retina tabakalarını ince kesitler halinde görüntüler. Böylece hastaya hiçbir yan etki veya alerji riski yüklemeden retina ve koroid damar ağının mikroskobik detaylarını ortaya çıkarır.
Neden OCT Anjiyografisi Yapılır?
Retina ve altındaki koroid tabakasındaki damarların yapısı bozulduğunda ciddi görme kayıpları meydana gelebilir. Damarlardaki tıkanıklıkları, sızıntıları veya anormal yeni damar oluşumlarını tespit etmek teşhis ve tedavi için hayati önem taşır.
İlaçsız ve Yan Etkisizdir: Geleneksel anjiyografilerde damardan ilaç verilmesi gerektiği için çeşitli yan etkiler ve alerjik reaksiyon riskleri mevcuttur. OCTA’da ise damardan hiçbir madde verilmediği için alerji veya yan etki riski sıfırdır.
Çok Boyutlu Analiz Sunar: OCTA, retina ve koroid damar haritasını çıkarırken aynı zamanda bu tabakaların mikroskobik kesitlerini alıp kalınlık ölçümlerini yapar. Bu durum, göz hastalıklarının hem teşhis edilmesini hem de tedaviye verilen yanıtın hassasiyetle izlenmesini sağlar.
OCT Anjiyografisi (OCTA) Nasıl Uygulanır?
OCTA, hastalar için son derece konforlu, hızlı ve tamamen ağrısız bir süreçtir.
- Hazırlık:
Çoğu zaman göz bebeğini büyütmeye bile gerek kalmadan çekim yapılabilir.
- Pozisyon:
Hasta, çenesini ve alnını cihazın üzerindeki destek ünitesine rahatça yerleştirir.
- Tarama:
Cihaz, göze temas etmeden, sadece özel ışık ışınlarını kullanarak retina tabakalarını tarar. Cihazda radyasyon veya X-ışını bulunmaz, tamamen güvenlidir.
- Analiz:
Kırmızı kan hücrelerinin retina damarları içindeki hareketini analiz eden bilgisayar yazılımı, saniyeler içinde damarların yüksek çözünürlüklü haritasını doktor ekranına aktarır. Tüm çekim işlemi göz başına yaklaşık 5 ila 10 dakika sürer.
OCT Anjiyografi ile Teşhis Edilebilen Hastalıklar
Gözün arka kutbundaki damar dolaşımını ve doku katmanlarını en ince ayrıntısına kadar gösteren OCTA, şu hastalıkların teşhisinde, takibinde ve tedavi planlamasında altın standarttır:
- Diyabetik Retinopati: Şeker hastalığının retinadaki kılcal damarlara verdiği hasarı, sızıntıları ve tıkanıklıkları çok erken aşamada yakalar.
- Yaşa Bağlı Makula Dejenerasyonu (Sarı Nokta Hastalığı): Özellikle yaş tip sarı nokta hastalığında gelişen anormal damar yapılarını net şekilde gösterir.
- Retina Damar Tıkanıklıkları (Ven ve Arter Oklüzyonları): Ani görme kayıplarına yol açabilen tıkanıklıkların yerini ve derecesini saptar.
- Glokom (Göz Tansiyonu): Optik sinir başındaki ve çevresindeki kılcal damar yoğunluğunu ölçerek glokomun erken teşhisine ve takibine yardımcı olur.
- Koroid Neovaskülarizasyonu (CNV): Retinanın altındaki koroid tabakasında oluşan istenmeyen yeni damar ağlarını tespit eder.
- Santral Seröz Koryoretinopati (SSK): Retina altında sıvı birikmesiyle seyreden bu hastalığın seyrini izler.
- Retinitis Pigmentosa (Tavuk Karası) ve Göz Tümörleri: Genetik retina hastalıklarının takibinde ve göz içi tümörlerin damarlanma yapısını incelemede etkilidir.
Sıkça Sorulan Sorular (S.S.S.)
1. OCTA çekilirken acı hisseder miyim? Hayır. Gözünüze hiçbir temas olmaz, iğne yapılmaz ve ilaç verilmez. Sadece cihazın içindeki ışıklı hedefe birkaç saniye bakmanız yeterlidir.
2. Gebeler veya böbrek hastaları OCTA yaptırabilir mi? Geleneksel anjiyografiler, kullanılan kontrast maddeler nedeniyle gebelere, böbrek yetmezliği olanlara veya ağır alerji geçmişi bulunanlara uygulanamaz. Ancak OCTA tamamen ilaçsız ve zararsız bir ışık taraması olduğundan böbrek hastalarında ve ilaç alerjisi olanlarda güvenle uygulanabilir. (Hamilelik durumunda işlem öncesi hekiminize danışmanız önerilir).
3. OCT ile OCTA arasındaki fark nedir? Standart OCT (Göz Tomografisi) retinanın doku katmanlarını ve kalınlığını kesitler halinde gösterirken; OCTA (OCT Anjiyografisi) bu katmanların içindeki kan akışını ve damar ağını ilaç kullanmadan hareketli olarak görüntüler.
